rạm cân lưu động trên Quốc lộ 5ểmsoáttảitrọngxethángnàyNhiềutuyếnđườngvẫnoằnmìnhvìxequátảmiến gà giá bao nhiêu， đoạn qua Hải Dương， vừa ghi nhận mức phạt kỷ lục 82 triệu đồng cho một xe đầu kéo chở thép cuộn vượt tải trọng gần 60%. Con số ấy không phải hiếm. Tuần trước。lực lượng chức năng tỉnh Bắc Ninh cũng đã dừng 14 xe ben chở vật liệu xây dựng， trong đó 9 xe vi phạm tải trọng xe tháng này， có xe vượt quá 120% thiết kế. Những hình ảnh cầu Trung Hà (Phú Thọ) rung lên từng nhịp mỗi khi đoàn xe quá tải đi qua lại khiến người dân địa phương lo ngại. Câu chuyện tải trọng xe tháng này không chỉ là con số trên biên bản phạt， mà là áp lực thực tế lên hạ tầng giao thông và an toàn của chính những người tham gia giao thông.Tôi có dịp theo chân tổ công tác của Cục Đường bộ Việt Nam tại trạm cân xã Tân Quang， huyện Văn Lâm (Hưng Yên) vào một đêm cuối tháng. Gió lạnh， sương mù dày đặc， nhưng các chiến sĩ vẫn kiên trì vẫy từng xe tải vào cân. Anh Nguyễn Văn Hùng， một tài xế xe ben chở cát， thừa nhận: “Chạy đêm cho nhanh， chứ ban ngày bị kiểm tra suốt. Xe tôi chở quá tải có 10% thôi， nhưng giờ cân điện tử nó hiện rõ mồn một， không cãi được” Lời anh Hùng cho thấy một thực tế: nhiều tài xế vẫn cố tình vi phạm vì lợi nhuận。
bất chấp các quy định siết chặt. Trong tháng này， riêng địa bàn Hưng Yên đã xử lý hơn 300 trường hợp quá tải， tăng 22% so với cùng kỳ năm ngoái. Đáng chú ý， các xe chở container và xe ben là “thủ phạm” chính， chiếm gần 70% số vụ vi phạm.Một điểm đáng bàn là tình trạng “xe dù， bến cóc” vẫn lén lút hoạt động， nhất là ở các khu công nghiệp phía Bắc. Tôi ghé thăm một bãi xe tải tự phát gần Khu công nghiệp Quế Võ (Bắc Ninh) lúc 4 giờ sáng. Hàng chục xe ben nối đuôi nhau chờ lấy hàng。không hề có bất kỳ thiết bị cân nào. Một người đàn ông tự xưng là chủ bãi， nói tỉnh bơ: “Cân làm gì cho mất thời gian， xe này chở quen rồi， chưa bao giờ bị phạt vì tải trọng xe tháng này cả” Thực tế， việc kiểm soát tải trọng xe tháng này tại các bãi xe tư nhân gần như bỏ ngỏ. Lực lượng chức năng chỉ đủ nguồn lực để tuần tra trên các tuyến quốc lộ chính， còn các tuyến tỉnh lộ và đường làng thì gần như “vùng trắng”. Điều này lý giải vì sao nhiều xe quá tải vẫn ung dung lưu thông， đặc biệt vào ban đêm.Số liệu từ Tổng cục Đường bộ Việt Nam cho thấy， trong tháng này， cả nước có hơn 6.200 xe bị xử phạt vì vi phạm tải trọng， tổng số tiền phạt lên đến gần 40 tỷ đồng. Tuy nhiên， con số này chỉ phản ánh phần nổi của tảng băng. Ông Trần Quốc Tuấn， chuyên gia giao thông， nhận định: “Mức phạt đã tăng mạnh， nhưng nhiều doanh nghiệp vẫn chấp nhận nộp phạt vì chi phí vận chuyển quá tải thấp hơn nhiều so với việc chạy đúng tải. Bài toán tải trọng xe tháng này không thể giải quyết chỉ bằng xử phạt， mà cần thay đổi cả thói quen và cách tính giá cước” Thực tế， một số doanh nghiệp vận tải lớn đã bắt đầu lắp đặt thiết bị giám sát tải trọng ngay trên xe， nhưng chi phí đầu tư khiến nhiều đơn vị nhỏ lẻ e dè. Trong khi đó。người dân sống dọc các tuyến đường huyết mạch như Quốc lộ 1A， Quốc lộ 5 vẫn ngày ngày phải hứng chịu tiếng ồn， bụi và nguy cơ tai nạn từ những đoàn xe quá tải.Nhìn từ góc độ cá nhân， tôi thấy rằng việc kiểm soát tải trọng xe tháng này đã có những chuyển biến tích cực ở các đô thị lớn， nhưng vẫn còn nhiều lỗ hổng ở khu vực nông thôn và các tuyến đường mới nâng cấp. Cần một cách làm quyết liệt hơn， có thể là tăng cường camera giám sát tự động tại các trạm thu phí， hoặc yêu cầu các bến bãi phải xuất trình giấy tờ cân hàng trước khi xe rời bến. Nếu không， những cây cầu， con đường sẽ tiếp tục xuống cấp。và tai nạn giao thông liên quan đến xe quá tải sẽ còn ám ảnh người đi đường. Câu chuyện tải trọng xe tháng này， suy cho cùng， là câu chuyện về ý thức và trách nhiệm của cả một hệ thống， từ cơ quan quản lý đến doanh nghiệp và từng tài xế.
